Home / ସାହିତ୍ୟ ସଂସ୍କୃତି / ସମୀକ୍ଷା / ନାରୀ ସ୍ୱାଧୀନତା ନିନ୍ଦନୀୟ ନଥିଲା ମହାଭାରତରେ (ଭାଗବତ ପ୍ରସାଦଙ୍କ ଲେଖନୀରୁ)

ନାରୀ ସ୍ୱାଧୀନତା ନିନ୍ଦନୀୟ ନଥିଲା ମହାଭାରତରେ (ଭାଗବତ ପ୍ରସାଦଙ୍କ ଲେଖନୀରୁ)

Share Samadhwani

ବୁଦ୍ଧ, ମହାବୀରଙ୍କଠୁ ଏକପାଦ ଆଗରେ ଥିଲା ମହାଭାରତ କାରଣ ମହାଭାରତ ପିତୃଶାସିତ ସମାଜର ମୂଲ୍ୟବୋଧ ବଦଳରେ ମାତୃକୈନ୍ଦ୍ରିକ ନାରୀପୁରୁଷ ସମାନ ଅଧିକାର ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦେଇଥିଲା । ଫଳରେ ସତୀତ୍ୱ, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ପରି ମୂଲ୍ୟବୋଧଗୁଡ଼ିକ ବହୁଳଭାବରେ ବର୍ଦ୍ଧିତ ମହାଭାରତରେ ପ୍ରକ୍ଷିପ୍ତ ହୋଇଥିବା ସତ୍ବେ ମୂଳ ମହାଭାରତର ସ୍ୱେଚ୍ଛାବିହାରିଣୀ ନାରୀଚରିତ୍ର ମଧ୍ୟ ସ୍ୱଳ୍ପ ନୁହେଁ । ‘ଅହଲ୍ୟା, ଦ୍ରୌପଦୀ, ତାରା, କୁନ୍ତୀ, ମନ୍ଦୋଦରୀ ତଥା ପଞ୍ଚକନ୍ୟା ସ୍ମରେନ୍ନିତ୍ୟ ସର୍ବପାତକ ନାଶନଂ’ ଶ୍ଳୋକଟି ଯେଉଁ ଯୁଗର, ସେହି ଯୁଗରେ ନାରୀର ଯୌନକର୍ମରେ ସ୍ୱାଧୀନତା ନିନ୍ଦନୀୟ ନଥିଲା ।

ପର ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ନାରୀ ନିଜଶାଶୁଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ (ନିୟୋଗ ପ୍ରଥା) କିମ୍ବା ନିଜ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ (କୁନ୍ତୀ ଓ ମାଦ୍ରୀ)ପରପୁରୁଷଙ୍କୁ ଅଙ୍ଗଦାନ କରିଥିଲେ । ଉଦ୍ଦାଳକ -ପତ୍ନୀଙ୍କ ଉପାଖ୍ୟାନରେ ସତ୍ୟସ୍ୱରୂପ ଉଦ୍ଘାଟିତ ହୋଇଯାଇଛି ସ୍ଥୁଳଭାବରେ । ଉଦ୍ଦାଳକ ପତ୍ନୀ ବନବିହାର ପାଇଁ ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ଯୁବଋଷିଙ୍କୁ ବାଛିନେଲେ ନିଜ ସାଥୀ ରୂପେ, ବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇପଡ଼ିଲେ ତାଙ୍କପୁତ୍ର ଋଷି ଶ୍ୱେତକେତୁ । ସେତେବେଳେ ଉଦ୍ଦାଳକ (ଆରୁଣି) ପୁଅକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କହିଦେଲେ ଯେ ଏହା ହେଉଛି ସନାତନ କାଳରୁ ପ୍ରଚଳିତ ତାଙ୍କ କୂଳର ପ୍ରଥା ଏବଂ ଏଥିରେ ବିଚଳିତ ହେବାର କୌଣସି କାରଣ ନାହିଁ ।

ଯଯାତିକନ୍ୟା ମାଧବୀ ତିନି ରାଜାଙ୍କୁ ତିନି ପୁତ୍ର ଉପହାର ଦେଲାପରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କପାଇଁ ସ୍ୱୟମ୍ବର ଆୟୋଜନ କରିଥିଲେ ତାଙ୍କ ପିତା ଯଯାତି ଓ ସେ ସ୍ୱୟମ୍ବରକୁ ଆସିଥିଲେ ରାଜାମାନେ । ନାରୀ ସୁଲଭା ଥିଲେ ଜଣେ ବିଖ୍ୟାତ ଯୋଗିନୀ ଓ ସାଂଖ୍ୟ ଆଲୋଚନା ପାଇଁ ସେ ଯାଇଥିଲେ ଜନକଙ୍କ ପାଖକୁ । ସୁଲଭା ଚାହିଁବାରୁ ନିଜର ଅନିଚ୍ଛାସତ୍ତେ୍ୱ ତାଙ୍କ ସହ ଯୌନକାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିପ୍ତ ହେଲେ ରାଜର୍ଷି ଜନକ ।

ସଂଗ୍ରାହକ ସମାଜରେ ନାରୀ ପରିବାର ଗଠନ କରିଥିଲା ସତ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ତା’ର ସ୍ୱେଚ୍ଛାବିହାରର ଅଧିକାର ସମାଜରେ ସ୍ୱୀକୃତ ଥିଲା । ଗୀତାର ‘ଯୁକ୍ତାହାର ବିହାରସ୍ୟ ଯୁକ୍ତଚେଷ୍ଟସ୍ୟ କର୍ମଷୁ…’ ଶ୍ଳୋକଟିରେ ରହିଛି ମଧ୍ୟମମାର୍ଗୀ ଚିନ୍ତାଧାରା । ଯୋଗ ପାଇଁ କଠୋର ତପସ୍ୟା ଓ ଅବାଧ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସେବନ ଦୁଇଟିଯାକ ସମାନଭାବରେ ବର୍ଜନୀୟ । ଜୈନଧର୍ମରୁ ପ୍ରମାଣିତ ହୁଏ ଯେ ଅତୀତରେ ‘ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ’ ମୂଲ୍ୟବୋଧ ଯୋଗୀସମାଜ ପାଇଁ ସ୍ଥିରୀକୃତ ନଥିଲା । ଜୈନମାନଙ୍କର ଚତୁର୍ଯ୍ୟାମ (ଅହିଂସା, ସତ୍ୟ, ଅସ୍ତ୍ରେୟ ଓ ଅପରିଗ୍ରହ) ଯୋଗୀସମାଜର ‘ୟମ’ ମୂଲ୍ୟବୋଧ ଗୁଡ଼ିକ ସହ ସମାନ ଥିଲା ।

“‘ପରିସ୍ଥିତି ଯାହା ହେଉନା କାହିଁକି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଦ୍ଧ ହିଁ ଅଧର୍ମ’ ଏହା ଥିଲା ମୂଳ ମହାଭାରତର ପ୍ରତିପାଦ୍ୟ ବିଷୟ । ମୂଳ ମହାଭାରତକୁ ‘ଜୟ’ କରାଯାଇଥିଲା କାରଣ ଏକ ସ୍ୱାଦ୍ୟ ଆଖ୍ୟାୟିକା ମାଧ୍ୟମରେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ‘ହିଂସା-ବିରୋଧୀ କରି ଧର୍ମସ୍ଥାପନର ବାର୍ତ୍ତା ଦେବାପାଇଁ ମହାଭାରତ ଲେଖା ହୋଇଥିଲା । (ସ୍ୱର୍ଗାରୋହଣ ପର୍ବ: ଶେଷ ଅଧ୍ୟାୟ) । ସେ ଯୁଗରେ ‘ଅହଲ୍ୟା, ଦ୍ରୌପଦୀ, ତାରା, କୁନ୍ତୀ, ମନ୍ଦୋଦରୀ ତଥା ପଞ୍ଚକନ୍ୟା ସ୍ମରେନ୍ନିତ୍ୟ ସର୍ବପାତକ ନାଶନଂ’ ଶ୍ଳୋକଟିରେ ନାରୀର ଯୌନ ସ୍ୱାଧୀନତା ନିନ୍ଦନୀୟ ନଥିଲା ।”      – ସମ୍ପାଦକ

Photo credit-https://bit.ly/32CgjsC


Share Samadhwani
Support Samadhwani

About ପ୍ରଫେସର ଭଗବତ ପ୍ରସାଦ

ସର୍ବୋଦୟ କର୍ମୀ, ସମାଜ ବିଜ୍ଞାନୀ

Check Also

‘ପାଳିଆ’ର ଭାଇଚାରା ସଂସ୍କୃତି

Share Samadhwaniଭଦ୍ରକ ସହର ପାଖରୁ ଭଦ୍ରକ ଚାନ୍ଦବାଲି ରାସ୍ତାରେ ଗଲେ ପ୍ରାୟ ୧୨ କି.ମି ଦୂରରେ ପଡ଼େ ଅଲ୍ଲିନଗର ଛକ …