Home / ସମୀକ୍ଷା / ସଂଗୀତ ସମୀକ୍ଷା

ସଂଗୀତ ସମୀକ୍ଷା

ସଂଗୀତ ସମୀକ୍ଷା

“ଭୂ ପାଲିନି- ଭୂପାଲି”

‘ଭୂପାଲି’ ରାଗକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାକୁ ଯାଇ ହିନ୍ଦୁସ୍ଥାନୀ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ସଙ୍ଗୀତର ଅନ୍ୟତମ ଗୁରୁ ‘ଶ୍ରୀ ଧନେଶ୍ୱର ଦାସ’ କହିଥିଲେ ‘ଭୂ’ ଅର୍ଥାତ୍ ‘ଭୂମି’। ‘ଭୂ ପାଲିନି’ ଅର୍ଥାତ୍ ‘ଭୂମିକୁ ଯିଏ ପାଳନ କରନ୍ତି’। ଏହି ରାଗର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଲା ଭୂମିର ସୃଷ୍ଟି ସମ୍ପର୍କରେ ଜାଣିବା ଏବଂ ଏହାର ରହସ୍ୟକୁ …

Read More »

ସୁସ୍ଥ ସମାଜ ଗଠନରେ ସଙ୍ଗୀତ

“ଯନ୍ତ୍ର ତତେ କି ମନ୍ତ୍ର ଦେଉଛି    ମାଟିର ମଣିଷ ଆରେ, ମୁଗ୍ଧ ତୋହର ଚିତ୍ତ ଗହନେ     ଚିନ୍ତି ପାରୁନୁ ବାରେ?” – କବି ରାଧାମୋହନ ଗଡ଼ନାୟକଙ୍କର ଏହି ପଂକ୍ତିଟି  ଆଜିର ଯନ୍ତ୍ରଚାଳିତ ମଣିଷ ନିକଟରେ ଦେଖାଦେଇଥିବା ମଣିଷ ପଣିଆର ଘୋର ଅଭାବକୁ ଯେମିତି ସୂଚିତ କରୁଛି …

Read More »

‘ଓଡ଼ିଶାରେ ସଙ୍ଗୀତ’ ଆଲୋଚକ କବି କେଦାର ମିଶ୍ର (ସଂସ୍କୃତି ସମୀକ୍ଷକ)

Featured Video Play Icon

  (ସଂସ୍କୃତି ସମୀକ୍ଷକ କବି କେଦାର ମିଶ୍ରଙ୍କ ସହିତ ଏକ ଆଲୋଚନା, ଆଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି ସ୍ୱୟଂପ୍ରଭା ପାଢ଼ୀ) ସ୍ୱୟଂପ୍ରଭା ପାଢ଼ୀ: ଆମେ ଜାଣିବାପାଇଁ ଚାହିଁବୁ ଯେ, ସଙ୍ଗୀତ ସେଇଟା ହିନ୍ଦୁସ୍ଥାନୀ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ସଙ୍ଗୀତ ହେଉ କି ଓଡ଼ିଶୀ ସଙ୍ଗୀତ ହେଉ କି ଲୋକ ସଙ୍ଗୀତ, ପ୍ରକୃତରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ସଙ୍ଗୀତର …

Read More »

ଭାରତୀୟ ସଙ୍ଗୀତ: ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ସହାବସ୍ଥାନ ଓ ସଦ୍ଭାବନାର ଚିରନ୍ତନ ସ୍ରୋତ

ଫେବୃୟାରୀ ୬, ୨୦୧୧ଦିନ ରାଜଧାନୀ ଦିଲ୍ଲୀ ସହରର ଜବାହାରଲାଲ ନେହେରୁ ସ୍ମାରକୀ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଓ ପାଠାଗାର ପ୍ରେକ୍ଷାଳୟରେ ଭିନ୍ନ ଏକ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା। ସେଦିନ ମଞ୍ଚ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ ଏକାଦଶ ଶ୍ରେଣୀର ଛାତ୍ରୀ ତଇସା ଆଣ୍ଟୋନୀ; ଦୀର୍ଘ ୧୨ବର୍ଷ କାଳ ପ୍ରଖ୍ୟାତ ଭାରତନାଟ୍ୟମ୍ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ୟାମିନୀ କ୍ରିଷ୍ଣମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କ …

Read More »

ସଂଗୀତରେ ଭାଷା (ସାକ୍ଷାତକାର:ମୃଣାଳ ପାଣ୍ଡେ)

ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ମୃଣାଳ ପାଣ୍ଡେ ଜଣେ ଅନନ୍ୟ ପ୍ରତିଭା। ପିତା, ମାତାଙ୍କର ସାଂସ୍କୃତିକ ଚେତନାର ପ୍ରଭାବ ତାଙ୍କ ଭିତରେ ଖୁବ ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ପ୍ରକାଶିତ । ସଂଗୀତ, କଳା, ଚିତ୍ର, ସାହିତ୍ୟ ଓ ଇତିହାସ ସବୁଥିରେ ଆଗ୍ରହ ତାଙ୍କର, ଯେମିତି ଜଣେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମଣିଷ । ଏଭଳି ଜଣେ ପ୍ରତିଭାବାନ …

Read More »

ଲୋକଗୀତରେ ବିସ୍ଥାପନ

Featured Video Play Icon

ସୁଜାତା ସାହାଣୀ ଲୋକଜୀବନ ଅବବୋଧର ସବୁଠୁ ମର୍ମସ୍ପର୍ଶୀ ସର୍ଜନଶୀଳ ପ୍ରକ୍ରିୟା ହେଉଛି ଲୋକଗୀତ I ଏହା ଲୋକଧାରାର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିଭବ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଜୀବନ୍ତ I ତେଲଲୁଣ ସଂସାରର ମାର୍ମିକ ସ୍ୱରଠାରୁ ସାମୂହିକ ଆନନ୍ଦ ଉଚ୍ଛ୍ବାସ ଯାଏଁ ସବୁକିଛି ବିଷୟ ଓ ଭାବ ଲୋକଗୀତକୁ କରିଛି ଆହୁରି ବିସ୍ତାରିତ …

Read More »

ହମ୍ ଦେଖେଙ୍ଗେ (ସଂଗୀତରେ ଦେଶ ପ୍ରୀତି )

ହମ୍ ଦେଖେଙ୍ଗେ ରବିନ୍ଦ୍ରନାଥ ଠାକୁରଙ୍କର କାଳଜୟୀ ଗୀତ କୁହାଯାଏ ‘ଚିତ୍ତ ଯେଉଁଠି ଭୟଶୁନ୍ୟ ଉନ୍ନତ ଯହିଁ ଶିର’ Where the mind is without fear And head is held high, Where knowledge is free, Where the world has not been broken …

Read More »

ନିମାଇଁଚରଣ ହରିଚନ୍ଦନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବାରିପଦା ସାହିତ୍ୟ ସମାଜରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଉଦବୋଧନର କିଛି ଅଂଶ

“ବାରିପଦା ସାହିତ୍ୟ ସମାଜର ମାନନୀୟ ସଭାପତି ଓ ସହୃଦୟ ସୁଧିବୃନ୍ଦ, ସଙ୍ଗୀତ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଗୋଟିଏ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ଓଡ଼ିଆ ସଙ୍ଗୀତର ବିଶେଷତ୍ୱ ବା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧରେ କିଛି ଲେଖିବା ପାଇଁ ମୁୁଁ ଏହି ସଭାର ସମ୍ପାଦକ ମହାଶୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅନୁରୁଦ୍ଦ ହୋଇ ନିଜକୁ ଯେପରି ଭାଗ୍ୟବାନ ମନେ …

Read More »

ସମ୍ବଲପୁରୀ ନାଚ ଓ ଗୀତର ପ୍ରକୃତ ସ୍ୱରୂପ

ଶେଷସଂଖ୍ୟା ସହକାରରେ ଶ୍ରୀମାନ୍ ବ୍ରଜବନ୍ଧୁ ହୋତାଙ୍କର ଲିଖିତ ‘ସମ୍ବଲପୁରୀ ନାଚ ଓ ଗୀତ’ ଶୀର୍ଷକ ଏକ ପ୍ରବନ୍ଧ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ମୋଟାମୋଟିରେ କହିବାକୁ ଗଲେ ସେହି ପ୍ରବନ୍ଧଟି ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଜୟବିହାରୀ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଲିଖିତ ଓ ପ୍ରକାଶିତ “ଡାଳଖାଇ ନାଚ”, ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ପଣ୍ଡିତ ନାରାୟଣ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଲିଖିତ ଓ …

Read More »